Waar let u op bij openingstijden en bereikbaarheid van winkels?

Het landelijke kader: standaard open tussen 6.00 en 22.00 uur

Op werkdagen en zaterdag mogen winkels van 6.00 tot 22.00 uur open zijn. Dat is het landelijke uitgangspunt. Gemeenten bepalen zelf of ze ruimere openingstijden toestaan, bijvoorbeeld met een ontheffing. Volgens de Winkeltijdenwet zijn winkels op zon- en feestdagen en vóór 6.00 en na 22.00 uur gesloten, tenzij de gemeente toestemming geeft. Verordeningen van de gemeenteraad mogen niets regelen over openingstijden op werkdagen tussen 6.00 en 22.00 uur. Let op: dat venster is een bandbreedte waarbinnen een winkel open mág zijn; het garandeert niet dat elke winkel die hele periode ook open is.

Gemeente bepaalt de ruimte: van koopzondag tot avondopenstelling

Gemeenten vullen die ruimte verschillend in. Den Haag staat winkels maandag tot en met zaterdag van 6.00 tot uiterlijk 23.00 uur open; sinds 12 december 2018 mogen alle winkels daar op elke zon- en feestdag van 10.00 tot 23.00 uur open zijn. Andere gemeenten maken andere keuzes, bijvoorbeeld een beperkt aantal koopzondagen. De concrete regels staan in de gemeentelijke verordening of het winkeltijdenbeleid; raadpleeg die van uw gemeente.

Zondag en feestdagen: niet overal hetzelfde

Of winkels op zondag open mogen, verschilt per gemeente. Gemeenten wijzen koopzondagen aan; Bodegraven-Reeuwijk hanteerde in 2024 aangewezen zondagen van 12.00 tot 17.00 uur. Landelijk vrijgesteld en dus altijd open op zondag: winkels in ziekenhuizen, benzinestations en winkels die hoofdzakelijk nieuwsbladen en tijdschriften verkopen. Voor feestdagen noemt de Rijksoverheid Nieuwjaarsdag, Tweede Paasdag, Hemelvaartsdag, Tweede Pinksterdag, Eerste Kerstdag en Tweede Kerstdag. Zonder gemeentelijke toestemming geldt op die dagen het uitgangspunt dat winkels gesloten zijn.

Landelijk vrijgesteld op zondag

Bijzondere dagen: 4 mei, Goede Vrijdag en kerstavond

Op 4 mei is het om 20.00 uur twee minuten stil. Ondernemers moeten hun winkel dan om 19.00 uur sluiten, tenzij de gemeente toestemming geeft om open te blijven. Dat geldt ook voor Goede Vrijdag en 24 december (kerstavond). Den Haag sluit op Goede Vrijdag, 4 mei en 24 december om 19.00 uur; voor 27 april (Koningsdag) en 5 mei (Bevrijdingsdag) gelden daar geen bijzondere regels. Controleer per gemeente of en hoe lang u op deze dagen terechtkunt.

Bijzondere dagen met verplichte sluiting om 19:00 (tenzij ontheffing)

Avond en nacht: let op ontheffing en voorwaarden

Wie na 22.00 uur of op zon- en feestdagen wil winkelen, kan niet overal terecht. De gemeente kan ontheffing verlenen, soms onder voorwaarden. In het Heemstede-beleid (2009–2013) mocht het college voor zon- en feestdagen aan maximaal één winkel ontheffing geven voor openstelling tussen 16.00 en 22.00 uur. Die ontheffing gold alleen voor een winkel die op zon- en feestdagen tussen 0.00 en 16.00 uur gesloten was en uitsluitend of hoofdzakelijk eet- en drinkwaren verkocht; sterke drank mocht er dan niet worden verkocht. Voor werkdagen was ontheffing mogelijk voor openstelling tussen 22.00 en 6.00 uur.

Leefbaarheid en overlast rond afwijkende openingstijden

Bij avondopenstelling kijkt de gemeente niet alleen naar de winkel, maar ook naar de omgeving. In het Heemstede-beleid speelden openbare orde en overlast mee in de afweging: overlast voor omwonenden en voor publiek op straat. De gemeente beoordeelde of de woon- en leefsituatie of de openbare orde rond de winkel op ontoelaatbare wijze nadelig werd beïnvloed.

Praktische check voordat u gaat

Check voordat u gaat: (1) de gemeentelijke verordening of het winkeltijdenbeleid op de website van uw gemeente; (2) de actuele openingstijden van de winkel zelf, zeker op zon- en feestdagen; (3) bijzondere dagen zoals 4 mei, Goede Vrijdag en 24 december; (4) of de winkel onder een landelijke vrijstelling valt (ziekenhuis, benzinestation, winkels met hoofdzakelijk nieuwsbladen en tijdschriften); (5) of voor avond- of nachtopenstelling een ontheffing met voorwaarden geldt; en (6) de bereikbaarheid van de winkel: parkeergelegenheid, openbaar vervoer, fietsenstalling, telefonische bereikbaarheid en toegankelijkheid voor mensen met een beperking.

Praktische check voordat u gaat